Nedir?
Çocukların kemikleri yetişkinlerden farklıdır: daha esnektir, iyileşme kapasiteleri yüksektir ve uçlarında büyümeyi sağlayan büyüme plakları bulunur. Bu nedenle çocuklarda kırıklar ve şekil bozuklukları kendine özgü bir yaklaşım gerektirir.
Amaç; çocuğun büyümesini olumsuz etkilemeden, mümkün olan en az girişimle iyileşmeyi sağlamaktır.
Kimlere uygulanır?
- Düşme veya oyun sırasında kolu ya da bacağı kırılan çocuklar
- Büyüme plağını ilgilendiren yaralanmalar
- Yaşına göre belirgin O bacak, X bacak veya basık taban
- Topallama, bacak boyu farkı veya açıklanamayan eklem ağrısı
Belirtiler
- Kol veya bacağı kullanmak istememe, topallama
- Eklem çevresinde şişlik ve hassasiyet
- Ayakkabının tek tarafının aşınması, yürüme şeklinde değişiklik
- Bacaklar arasında boy farkı
Ameliyat nasıl yapılır?
Çocuk kırıklarının büyük çoğunluğu alçı ile tedavi edilir. Ameliyat gerektiğinde büyüme plaklarını koruyan ince teller ve esnek çiviler tercih edilir.
Alçı ile tedavi
Çocuklarda kemikler hızlı kaynadığı için çoğu kırık 3–6 haftalık alçı ile iyileşir.
Kapalı redüksiyon ve tel
Dirsek çevresi gibi kırıklarda kırık yerine konup deriden ince tellerle sabitlenir.
Esnek kemik içi çivi
Uzun kemik kırıklarında büyüme plağına zarar vermeden esnek çiviler kullanılabilir.
Yönlendirilmiş büyüme
Bazı bacak eğriliklerinde büyüme plağının bir tarafı küçük plaklarla geçici olarak yavaşlatılarak eğrilik büyümeyle düzeltilir.
İyileşme ve rehabilitasyon süreci
- Alçı dönemi
Genellikle 3–6 hafta; alçı bakımı ve düzenli kontroller.
- Alçı sonrası
Çocuklar hareketlerini çoğunlukla kendiliğinden geri kazanır; nadiren fizik tedavi gerekir.
- Uzun dönem
Büyüme plağı yaralanmalarında büyümenin etkilenip etkilenmediği aylarca izlenir.
Olası riskler
Her cerrahi girişimin olduğu gibi bu tedavinin de riskleri vardır. Riskler, size özel durum değerlendirilerek muayenede ayrıntılı olarak konuşulur.
- Büyüme plağı hasarına bağlı boy farkı veya eğrilik
- Kırığın yanlış kaynaması
- Alçı basısı ve cilt sorunları
- Ameliyat uygulandıysa enfeksiyon
Sık sorulan sorular
Çocuğumun O bacak olması normal mi?
2 yaşına kadar hafif O bacak, 3–6 yaş arasında ise hafif X bacak normal gelişimin parçası olabilir. Tek taraflı, ağrılı veya yaşa göre belirgin eğrilikler değerlendirilmelidir.
Çocuklarda kırık neden yetişkinden farklı tedavi edilir?
Çocuk kemikleri hızlı kaynar ve büyürken bir miktar şekil bozukluğunu kendiliğinden düzeltebilir. Ancak büyüme plağı yaralanmaları dikkatli takip gerektirir.
Alçıdan sonra çocuğum ne zaman spora başlayabilir?
Genellikle alçı çıktıktan birkaç hafta sonra, kemik kaynaması ve hareket açıklığı değerlendirildikten sonra.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi kararı muayene ile verilir; iyileşme süreleri ve sonuçlar kişiden kişiye farklılık gösterir.
